برخی از افراد مسن به من سفارش میکنند که پس از فوتشان قسمتی از اموالشان وقف یا در امور مسجد صرف شود. اما وقتی از دنیا میروند، وراث زیر بار نمیروند و از طرفی تا زنده هستند، زیر بار نوشتن وقفنامه یا وصیتنامه نمیروند. برای مدیریت این موضوع چه کنم؟
راهکارها:
۱. آگاهسازی:
در این زمینه بیان مقایسه بخشش در زمان حیات و بعد از فوت در متقاعد کردن این افراد بسیار مؤثر است. میتوان از راهکارهای زیر استفاده نمود:
ذکر روایات.۱
ذکر سیره اهلبیت و بزرگان دین.۲
۲. رفع موانع:
ممانعت از وقف یا وصیت برای مسجد در این افراد عواملی دارد که در ادامه آنها را ذکر نموده و راهکارهای آن را متذکر میشویم.
ترس از اعتراض ورثه در زمان حیات.
راهکار: در هنگام نوشتن وصیت یا وقفنامه، به حقوق اولاد و همسر دقت و سعی نماید بر این مسئله تأکید فراوان کند.
ایجاد مشکلات مالی و معیشتی برای او قبل از مرگ.۳
راهکار: دربارهٔ وصیت میتوان شخص را آگاه کرد که در وصیت، تصرف در اموال پس از فوت شخص میباشد. بنابراین مشکل فوق برای او به وجود نخواهد آمد و در خصوص خانوادهاش میتواند وصیت را مشروط به فوت آنها کند.۴
دربارهٔ وقف نیز میتوان وقفنامه را بهگونهای تنظیم کرد تا زمانی که واقف زنده است خودش از آن ملک و عایداتش بهره ببرد و پس از فوت او به مسجد واگذار گردد. البته پس از اجرای صیغۀ وقف، باید از طرف مسجد تصرفی در ملک وقفی صورت پذیرد (مثلاً با قرار دادن برخی از وسایل مسجد در آن ملک) تا قبض و اقباض صورت گرفته باشد و وراث نتوانند بعد از فوت واقف ادعای ملکیت نمایند.
نگرانی از متولی وقف در عمل به نیت واقف و نگهداری از موقوفه و تشدید آن با وجود ذهنیات منفی در مورد موقوفات دیگران و سازمان اوقاف؛ راهکار آن در مسئلۀ شمارۀ 17 این بخش ذکر گردیده است.
عدم ارائه ایدههای جذاب و مورد نیاز مسجد یا جامعه برای وقف یا وصیت؛ راهکار آن در مسئلۀ شمارۀ 18 بخش حاضر بیان شد.
۳. اقدامات تبلیغی:
بسیاری از مردم از مسئله وصیت اطلاع کافی ندارند. لذا اگر بحث ثلث در مسجد مطرح شود، مانع برخی از اعتراضات خواهد بود و مردم جرئت وصیت پیدا میکنند.
قبل از نوشتن وصیت حتماً باید ایجاد انگیزه مناسب در فرد و خانواده او به وجود آورد تا مانع اعتراض شود. مثل اینکه دفترچه وصیت را بین همه اهالی در لیالی قدر توزیع کرده و پیر و جوان را به این عمل ترغیب نمود.
ملاحظات:
۱. امام برای نوشتن وصیت حتماً به وضعیت سلامت روحی فرد دقت نماید تا بعداً مورد تهمت قرار نگیرد که با خدعه این عمل را انجام داده است.
۲. امام نوشتن وصیت را حتماً در حضور یک یا چند شاهد انجام دهد که حتیالمقدور آنان از آشنایان یا فرزندان او یا افراد معتمد و ذینفوذ در ورثه باشند.
هنوز دیدگاهی برای این مسئله ثبت نشده است.
