امام باید اُذُنِ خیر باشد و با سعهصدر پیشنهادات مردم ـ از جمله این افراد ـ را بشنود و درصورتیکه مانعی وجود نداشت، آن را بپذیرد. البته تشخیص این موانع تا حد زیادی بستگی به شرایط دارد و اقتضایی است؛ ولیکن میتوان معیاری برای تشخیص برخی از موانع تبیین نمود که در ادامه اشاره میشود:
۱. با استقلال و حریت مسجد منافات داشته باشد.
۲. با نظم برنامههای مسجد سازگار نباشد.
۳. مخالف حفظ عزت امام و مسجد باشد.
۴. مانع برپایی عدالت در مسجد باشد.
البته استفاده از راهکارهای زیر میتواند در مدیریت انتظارات خیرین مؤثر باشد:
۱. توجه دادن به اخلاص.
۲. داشتن برنامۀ مصوب برای مسجد.
۳. حتیالمقدور دریافت کمکهای مالی توسط امور مالی مسجد باشد.
۴. توجه دادن افراد به اینکه در قبال کمک به مسجد خدماتی را دریافت کردهاند.
۵. خواستهها و انتظارات مدیریت و جهتدهی شود.
پاورقیها بهعنوان مثال اگر خیرین انتظار داشته باشند تا مسجد در مورد جریان خاص فکری تبلیغ کند یا از طایفۀ خاصی در رأیگیری شورا حمایت کند، مخالف استقلال و حریت مسجد است. برخلاف انتظاراتی مانند مورد تقدیر و تشکر قرار گرفتن یا استفادۀ فرزندان و معرفان وی از امکانات مسجد مانند سالن ورزش، اردوهای مسجد، کلاسهای مهارتی و استفاده از خدمات مشاورهای و... درصورتیکه مخالف عدالت نباشد. مثلاً اگر بانی مسجد یا مجلس به هر علتی همانند دمدمیمزاجی، هر روز تأکید بر برگزاری مراسم خاصی داشته باشد؛ بهگونهای که نظم و برنامههای مسجد را مختل کند، نباید پذیرفت. بهعنوان مثال انتظار داشته باشد در مراسم مختلف یا در مراجعه به ارگانها و سازمانها امام او را همراهی کند؛ بهصورتی که در بین مردم شایع شود، امام جماعت مرید اوست. مانند دادن امتیازات ویژه به او و منسوبانش، درحالیکه خلاف ضوابط مسجد باشد. «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُبْطِلُوا صَدَقَاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْأَذَى كَالَّذِي يُنْفِقُ مَالَهُ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَأَصَابَهُ وَابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْدًا لَا يَقْدِرُونَ عَلَى شَيْءٍ مِمَّا كَسَبُوا وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ» (بقره، آیۀ ۲۶۴). «ای اهل ایمان! صدقههایتان را با منت و آزار باطل نکنید، مانند کسی که مالش را به ریا به مردم انفاق میکند و به خدا و روز قیامت ایمان ندارد که وصفش مانند سنگ سخت و خارایی است که بر آن [پوششی نازک از] خاک قرار دارد و رگباری تند و درشت به آن برسد و آن سنگ را صاف [و بدون خاک] واگذارد [صدقه ریایی مانند آن خاک است و این ریاکاران] به چیزی از آنچه کسب کردهاند، دست نمییابند و خدا مردم کافر را هدایت نمیکند.» اگر در مدیریت مسجد برنامههای مصوب وجود داشته باشد، بستر بهوجود آمدن بسیاری از انتظارات از بین خواهد رفت. لذا امام با شناسایی موارد حساس که میتواند بستر دخالت خیرین را فراهم کند، در جلسات هیئتامنا به دنبال تعیین چارچوب مصوب باشد. حتیالمقدور کمکهای خیرین به مسجد از طریق امور مالی و شمارهحساب مخصوص مسجد باشد. در این صورت انتظارات از امام تعدیل میشود. مثلاً پس از برگزاری اردو یا کلاسهای آموزشی از خیرینی که فرزندشان در آن برنامهها حضور داشته تقاضا شود که به مسجد کمک کنند یا بخشی از هزینۀ آن برنامه را تقبل نمایند. طبیعی است که مردم در قبال مشارکتهای مالی انتظاراتی داشته باشند و بخواهند اعمالنظر کنند. در این موارد اگر امام بتواند این خواستهها را مدیریت و جهتدهی نماید، از بسیاری از آسیبها در امان خواهد ماند. مثلاً برخی از خواستههای خیرین را که امکان اجابت دارد انجام دهد و در هنگام انجام کار به طرق مختلف متذکر شود که خواستۀ خیرین محترم مورد توجه قرار گرفته است و در مقابل در صورت عدم موافقت به طرق گوناگون علت آن را تبیین نماید. مثلاً گاهی درخواست میکنند در کنار مسجد و قسمتی خاص دفن شوند که آمادهسازی مکان مناسب برای این امر موجب تعدیل خواستههای آنان است.